De tv instellen en aansluiten

Interne tv-luidsprekers uitschakelen

Door de redactie van Faller | | 5 min. leestijd
De afstandsbediening is op de tv gericht

Wie een soundbar, een versterker of een externe tv-luidspreker op de tv aansluit, wil het geluid vaak alleen via het nieuwe apparaat horen en niet ook nog eens via de tv. Bij veel apparaten gebeurt de omschakeling automatisch. Bij andere blijven beide bronnen actief. Dan klinkt het geluid hol, dubbel of als een echo.

De instelling hiervoor is te vinden in het geluidsmenu en heeft, afhankelijk van het type apparaat, een andere naam. Soms ontbreekt deze instelling en soms schakelt de tv bij de volgende keer inschakelen weer terug naar de eigen luidsprekers.

De instelling in het geluidsmenu

De juiste manier is bijna altijd via de instellingen van de tv, niet via de volumeknop. Je moet een menuoptie zoeken die bepaalt waar het geluid naartoe gaat. Deze heet per apparaat anders en is vaak niet op dezelfde plek te vinden.

Het menu-item in de instellingen

In de instellingen ga je naar het gedeelte ‘Geluid’ of ‘Audio’. Daar vind je een submenu voor de geluidsuitvoer, ook wel audio-uitgang, luidspreker of geluidsuitvoer genoemd. Onder dit menu staan de verschillende instellingsmogelijkheden die de tv ondersteunt. Namelijk de ingebouwde luidsprekers, een apparaat aangesloten op de optische uitgang, een apparaat aangesloten via HDMI of een gekoppelde hoofdtelefoon.

Vervolgens selecteert u het externe apparaat. De interne luidsprekers worden daarna doorgaans meteen uitgeschakeld. Bij sommige televisies heet de juiste instelling simpelweg ‘Uit’, bij andere ‘Extern audiosysteem’ of ‘Audio-ontvanger’.

Gedrag afhankelijk van de aansluiting

Niet bij elke aansluiting is een handeling nodig. Als er een koptelefoon in de jack-aansluiting is gestoken, schakelt de tv de luidsprekers meestal vanzelf uit. Via HDMI ARC of eARC kan de omschakeling eveneens automatisch plaatsvinden, mits de tv en het audioapparaat elkaar correct herkennen en de HDMI-apparaatbesturing actief is.

Bij de optische uitgang ligt dat anders. Via Toslink wordt een digitaal audiosignaal doorgegeven, maar er vindt geen apparaatbesturing plaats zoals bij HDMI CEC. De tv merkt daarom niet altijd dat er aan de andere kant een audioapparaat is aangesloten. Hier moet vaak handmatig worden omgeschakeld via het geluidsmenu.

Aansluiting Interne luidsprekers Ingreep nodig
hoofdtelefoonaansluiting schakelen meestal automatisch uit nee
HDMI ARC of eARC schakelen uit zodra ze worden gedetecteerd zelden
Optische uitgang gaan door ja, in het geluidsmenu
Bluetooth verschilt per apparaat vaak wel

Via de optische uitgang worden alleen geluidsgegevens doorgegeven, geen besturingssignalen. Daarom herkent de tv het aangesloten apparaat daar niet automatisch.

Ontbrekende menuoptie

Sommige televisies bieden geen keuzemogelijkheid. Ze schakelen dan automatisch uit of overschakelen. Als je het geluid dan uit twee richtingen hoort, moet je een andere methode gebruiken. Dit zijn de volgende twee standaardmethoden die op de meeste apparaten werken.

Volume op nul in plaats van dempen

Het volume van de ingebouwde luidsprekers kan ter controle op nul worden gezet. Het is daarbij belangrijk dat je niet eerst de mute-knop gebruikt. Afhankelijk van het type tv kan deze knop alleen de ingebouwde luidsprekers of ook externe uitgangen uitschakelen. De volumeregelaar is daarom de betere manier om dit te testen.

Als je het volume nu stap voor stap lager zet en daarbij naar het externe apparaat luistert, merk je al snel een verschil – of juist helemaal geen verschil. Blijft het geluid constant, dan is de regeling losgekoppeld.

Toegankelijkheidsmenu controleren

Bij sommige televisies zit er een tweede instelling verborgen onder ‘Toegankelijkheid’ of ‘Hulpmiddelen’. Daar is vaak een optie om het geluid tegelijkertijd via de luidsprekers en de koptelefoon af te spelen. Als deze optie is ingeschakeld, blijven de ingebouwde luidsprekers aanstaan, ook al is alles in het geluidsmenu correct ingesteld.

Terugschakelen naar de interne luidsprekers

Een veelvoorkomend patroon is dat de omschakeling wel lukt, maar slechts tot de volgende keer dat het apparaat wordt ingeschakeld. Daarna komt het geluid weer uit de tv. De reden hiervoor kan zijn dat het externe audioapparaat bij het opstarten nog niet wordt herkend, of dat de tv de laatst geselecteerde uitvoer niet permanent opslaat.

Mogelijke oorzaken

Bij het opstarten zoekt de tv naar het laatst geselecteerde uitvoerapparaat. Als dit niet snel genoeg reageert, bijvoorbeeld omdat de soundbar nog aan het opstarten is, schakelt de tv over op de ingebouwde luidsprekers. Vanuit het oogpunt van de tv is dit de veiligste optie, want zonder reactie zou er anders helemaal geen geluid zijn.

Een oplossing bieden

Een mogelijke eerste test om dit te controleren is de volgorde waarin de apparaten worden ingeschakeld. Schakel eerst het audioapparaat in en daarna de televisie. Zo is de ontvanger al actief wanneer de televisie op zoek gaat naar een extern uitvoerapparaat. Als beide apparaten via een stekkerdoos worden gevoed, is dit moeilijk te regelen. Tip: zorgen voor een afzonderlijke stroomvoorziening lost het probleem in veel gevallen op.

Als het probleem blijft bestaan, helpt het vaak om de verbinding te resetten. Hiervoor moeten alle apparaten enkele minuten van de stroom worden losgekoppeld. Daarna moet eerst het audioapparaat en vervolgens de televisie worden ingeschakeld. Bij HDMI is het bovendien aan te raden om de apparaatbediening aan beide kanten uit en weer in te schakelen.

Dubbele geluiden, echo en vreemde stemmen

Als het geluid uit twee bronnen komt, klinkt het vaak hol of galmt het na. Soms zijn er ook twee stemmen tegelijk te horen.

Tijdsverschil tussen twee bronnen

Externe apparaten hebben tijd nodig om het signaal te verwerken. Een soundbar decodeert het signaal, een draadloze luidspreker zendt het bovendien uit. De interne luidsprekers zijn ondertussen al klaar voor gebruik. De vertraging bedraagt vaak slechts milliseconden, maar is voldoende om het geluid vaag te laten klinken. Daarom heeft het ook geen zin om de interne luidsprekers alleen zachter te zetten. Zolang ze meedraaien, blijft de vertraging hoorbaar. Ze moeten worden uitgeschakeld.

Audiodescriptie als oorzaak

Als je daarnaast een stem hoort die scènes en handelingen beschrijft, ligt dat niet aan de luidsprekers. Dan is er een tweede geluidsspoor actief, de zogenaamde audiodescriptie. Dit maakt deel uit van het toegankelijkheidsaanbod van de zenders en kan worden uitgeschakeld via de toets voor geluidssporen of in het menu onder ‘Toegankelijkheid’.

Deze functie wordt vaak verward met de voorleesfunctie van de tv, die de menuopties voorleest. Het gaat hier echter om twee verschillende zaken, die op twee verschillende plaatsen in het menu kunnen worden ingesteld.

Geluid via twee kanalen tegelijk

Soms is het juist de bedoeling dat de luidsprekers niet worden uitgeschakeld. Bijvoorbeeld wanneer iemand via een koptelefoon luistert en de ander het normale geluid wil blijven horen. Hiervoor zijn verschillende instellingsmogelijkheden beschikbaar.

Parallelle weergave in het menu

Bij sommige tv’s is het mogelijk om gelijktijdig geluid weer te geven via de ingebouwde luidsprekers en een tweede uitgang. Deze optie staat meestal in het geluidsmenu, direct naast de uitgangskeuze of onder ‘Toegankelijkheid’. Als deze optie ontbreekt, is ze er niet en kan ze helaas ook niet achteraf worden toegevoegd.

Twee afzonderlijke uitgangen gebruiken

Een andere instellingsoptie kan via twee afzonderlijke uitgangen verlopen. Zo kan bijvoorbeeld één apparaat op het HDMI-retourkanaal zijn aangesloten en een tweede op de optische uitgang of de jack-aansluiting. Of beide uitgangen tegelijkertijd actief blijven, hangt echter weer af van de tv. Sommige apparaten staan deze combinatie toe, terwijl andere bij het wisselen van de geluidsuitvoer bepaalde uitgangen uitschakelen. De faseverschuiving blijft daarbij bestaan.

Aansluiting voor de tv

Als de tv geen tweede uitgang heeft, kan het signaal ook daarvoor worden afgesplitst. Een HDMI-audio-extractor wordt tussen het afspeelapparaat en de tv geplaatst. Het laat het beeld door en geeft het geluid bovendien uit via een jack-, RCA- of Toslink-aansluiting. Dit werkt onafhankelijk van het tv-menu, maar alleen voor het geluid van het aangesloten afspeelapparaat. De normale tv-uitzendingen via de tuner en apps die rechtstreeks op de smart-tv draaien, worden hierdoor niet beïnvloed.

Veelgestelde vragen

De schakelaar bevindt zich in de instellingen, niet op de afstandsbediening. Onder ‘Geluid’ of ‘Audio’ staat een keuzemenu voor het uitvoerapparaat; daar selecteer je het aangesloten apparaat in plaats van de ingebouwde luidsprekers. Als zo’n optie ontbreekt, helpt het om het volume op nul te zetten. De mute-knop is hiervoor niet geschikt, omdat deze bij veel apparaten ook de uitvoer dempt.

Meestal is de soundbar aangesloten op de optische uitgang. Via deze aansluiting worden alleen geluidsgegevens verzonden en geen besturingssignalen, waardoor de tv het aangesloten apparaat niet herkent. Het omschakelen moet dan handmatig gebeuren in het geluidsmenu. Bij HDMI ARC herkennen de apparaten elkaar daarentegen wel.

Het kan zijn dat de tv het geselecteerde uitvoerapparaat bij het opstarten niet snel genoeg vindt of de uitvoer niet permanent opslaat. Een soundbar of een versterker heeft soms enkele seconden nodig om op te starten. Probeer als test eens de volgende volgorde: zet eerst het audioapparaat aan en daarna de tv. Controleer ook of HDMI CEC of de apparaatbesturing is ingeschakeld.

Externe apparaten hebben tijd nodig om het signaal te verwerken, de interne luidsprekers niet. Daardoor klinkt hetzelfde geluid met een vertraging van twee keer. Het volume zachter zetten helpt niet, want de vertraging blijft bestaan. Pas als de interne luidsprekers zijn uitgeschakeld, verdwijnt het effect.

Dat hangt af van de tv. Sommige apparaten bieden in het geluidsmenu de mogelijkheid om het geluid tegelijkertijd via de ingebouwde luidsprekers en externe audioapparaten uit te voeren. Bij andere moet je kiezen tussen de tv-luidsprekers, HDMI ARC, de optische uitgang, Bluetooth of een hoofdtelefoon. Zelfs als twee uitgangen tegelijkertijd werken, kan er een lichte vertraging ontstaan die in dezelfde ruimte als echo hoorbaar is.